Chương 278

Hiệu trưởng Cố rất thận trọng, trước khi công bố kết quả, ông ấy cũng không buông lời quá sớm: "Bọn chúng nói thi tạm được, có điều không loại trừ khả năng sẽ có em làm bài ẩu mất điểm, kết quả chính xác thì còn phải chờ danh sách công bố."

"Bọn nhỏ nỗ lực như thế, chắc chắn là có thể rồi."

Nhiều người không có đủ tích lũy văn hoá, không biết cái gì gọi là "truyền lửa cho đời sau", bọn họ chỉ là vui vẻ hớn hở nhìn một đám trẻ, như thể trông thấy cả một tương lai hoàn toàn khác, bắt đầu kể từ thế hệ này.

Nông dân không ngốc, cũng không phải tất cả đều cứng đầu, được bôi dầu rồi, dù không hiểu nổi lý lẽ, bọn họ cũng có thể suy nghĩ ra được một chút ý nghĩa.

Huống hồ, cứ thỉnh thoảng, Triệu Kha và Triệu Tân Sơn lại tới loại bỏ gỉ, tra dầu cho họ

Nói về vấn đề giáo dục, nhìn ngay phía trước, đã có sẵn một ví dụ là Triệu Kha, ai mà không biết học tập là việc tốt tốt, tương lai sẽ rộng mở hơn là là đào đất kiếm ăn.

Bọn họ chỉ là không có tiền, cũng không nhìn thấy tương lai tươi sáng phía trước.

Triệu Kha và đại đội đã làm rất nhiều chuyện, một trong những chuyện quan trọng nhất là khiến cho họ nhìn thấy được nhiều khả năng hơn, mà, học hành là con đường nhất định phải có.

Quả thật, chi phí cho việc học không thấp, đập nồi bán sắt nghiến răng đổi lấy, có lẽ nhiều người sẽ do dự lùi bước, nhưng bây giờ đã có đại đội mở đường, không cần phải gian nan như thế nữa.

Các xã viên ước lượng thời gian con cái nhà mình thi trung học, lên kế hoạch nỗ lực làm việc.

Nhà ông Vương có rất nhiều con, nếu tất cả đều đi học thì gánh nặng rất lớn, ông ấy buồn rầu nói: "Chủ nhiệm Triệu, hay là nhà chúng tôi không xây nhà gạch vội, để tiền cho bọn trẻ đến trường trước?."

Một số nhà trong thôn cũng rơi vào tình cảnh tương tự, có nhiều con, nghe thấy thế thì đồng loạt nhìn sang Triệu Kha.

"Nên kiếm tiền thì cũng nên tiêu xài, nếu dùng số tiền tiết kiệm để xây nhà gạch của mọi người, thì đại đội không thể làm được đâu." Triệu Kha mỉm cười không chút gánh nặng: "đại đội có nhiều hộ gia đình như vậy, vốn dĩ một năm cũng không thể xây hết được, ai có nhiều con, bọn trẻ đều phải đi học, tình hình kinh tế tương đối eo hẹp trong một thời gian, thì có thể xếp hàng phía sau, muộn hơn một chút cũng không sao, cũng chỉ là chuyện một hai năm, yên tâm, đại đội chắc chắn sẽ không để mọi người phải ăn đất."

Thái độ của đại đội, chính là sức mạnh của các xã viên đại đội thôn Triệu.

Không ai muốn trơ mắt nhìn các gia đình khác được sống trong những ngôi nhà gạch, mà bọn trẻ nhà mình lại không thể sống trong đó.

Mọi người buông những lo lắng ngổn ngang của mình xuống, hỉ hả: "Toàn là nông dân, không phải đều ăn đất cả sao."

Triệu Kha cười nói: "Lời nói hơi thô nhưng cũng rất có lý."

Sau một ngày làm việc, mọi người tập trung ở cổng thôn để hóng mát tán gẫu.

Trước khi Triệu Kha trở về thôn làm chủ nhiệm hội phụ nữ, cô không thích ngồi lại ở cửa thôn, cho nên thường chỉ hàn huyên một chút rồi vội vàng rời đi. Bây giờ, cô lại rất thích nói chuyện phiếm, thường xuyên tụ tập đông người tám chuyện một hồi.

Đây có thể coi là đi sâu vào tiền tuyến, hiểu tình hình thôn làng, nghe tiếng nói của người dân.

Những chuyện đại đội phải cân nhắc khá vĩ mô, có đôi khi sẽ phải bỏ qua một vài vấn đề nhỏ, mà, sau này, những vấn đề nhỏ rất có thể sẽ lại trở thành vấn đề lớn, ảnh hưởng đến sự phát triển.

Bởi vì khoảng cách giữa cán bộ của đại đội và các xã viên không hề xa, các xã viên có một số nhu cầu thiết thực, sẽ thẳng thắn nói ra trong lúc trò chuyện phiếm, chỉ cần cẩn thận một chút là sẽ phát hiện được một số vấn đề.

Ví dụ như, ngày càng có nhiều học sinh từ đại đội thôn Triệu gia nhập công xã đi học, sau này sẽ ở lại công xã, cha mẹ lo rằng bọn chúng ăn không ngon, ở không được, lơ là học tập...

Đây đúng là một vấn đề, đã đi về phía trước trước chín, mười bước, đến bước thứ mười một thì què chân, khả năng cao là nỗ lực trước đó sẽ biến thành vô ích.

Vì vậy, ngày hôm sau, trong cuộc họp buổi sớm hàng ngày của các cán bộ đại đội, Triệu Kha bèn nêu ra câu hỏi này cùng với đề nghị của cô.

"Xây ký túc xá cho đại đội thôn Triệu ở công xã?"

Triệu Kha gật đầu: "Điều kiện của ký túc xá trường trung học trong công xã không tốt lắm."

Không chỉ có ký túc xá, mà các lớp học cũng giống vậy.

Không tốt đến mức nào à?

Phòng ở đã được xây từ rất nhiều năm trước, cửa ra vào và cửa sổ không kín, vừa vào mùa đông, bên ngoài âm hai mươi, ba mươi độ, trong nhà âm bảy, tám độ, thường có vài bạn học sinh bị đóng băng ngón tay thành đầu củ cải, không thể cầm được bút.

Ban đêm đi ngủ, trong chăn cực kỳ lạnh, còn chưa kể tai và vai rất dễ bị hở ra bên ngoài.

Các học sinh địa phương của công xã thì đều ổn, ở trong nhà ấm áp hơn nhiều.

Triệu Kha toàn phải cầm theo một cái ấm nước nóng, rót một ấm nước về, buổi đêm lạnh quá đến mức tỉnh giấc, cô bèn đứng lên thay nước trong túi chườm nóng luôn.

Lúc đó Triệu Kha nhảy lớp, một nguyên nhân rất lớn chính là vì hoàn cảnh thật sự quá khó khăn.

Trước đây, các phòng học của trường tiểu học đại đội thôn Triệu cũng giống vậy, chẳng qua các trường học ở nông thôn linh hoạt hơn, nếu mùa đông quá lạnh sẽ không cần lên lớp, còn tiết kiệm được rơm củi, cùng lắm thì đến khi trời ấm lại rồi sẽ học bù chương trình sau.

"Đều là trẻ em trong thôn mình, làm sao nỡ để chúng phải chịu khổ như thế."

Hơn nữa, Triệu Kha còn đang suy nghĩ đến một vấn đề khác: "Sau này, đại đội của chúng ta sẽ ngày càng có nhiều người ở công xã hơn, trẻ em đi học, công nhân trong nhà máy dưa chua, người lái xe trong trạm máy móc nông nghiệp, sau khi trở về, cha tôi cũng sẽ làm việc ở trung tâm y tế công xã một thời gian, thanh niên trí thức Phó và thanh niên trí thức Lâm còn phải đến trạm máy móc nông nghiệp để nhận đào tạo, nhiều người như vậy, tất cả đều nhờ vào công xã sắp xếp chỗ ở, không thực tế, mà điều quan trọng nhất là, đối với bọn trẻ, đây là tài nguyên tốt biết bao, không lợi dụng thì rất đáng tiếc."

Cho dù là Hồ Hoà Chí, trong đầu Triệu Kha thật sự cũng cảm thấy, anh ta làm trong nhà máy dưa chua thì có hơi lãng phí.

Đến lúc đó, bọn họ tiện thể dạy kèm cho tụi trẻ học tập, ba năm trung học cũng có thể nhảy lớp, vừa tiết kiệm thời gian vừa tiết kiệm được một khoản học phí.

Văn phòng tối om, bọn họ mỗi người ngồi trên một chiếc ghế đẩu nhỏ, xung quanh một chiếc bàn vuông nhỏ bên dưới mái hiên.

Triệu Tân Sơn châm một điếu thuốc, suy nghĩ.

Kế toán Ngưu mở miệng: "Sau khi đại đội xây xong trường học, còn phải xây trung tâm y tế, chúng ta vẫn đang thiếu rất nhiều tiền, tình hình kinh tế eo hẹp."

Triệu Kha tính toán: "Chúng ta hãy tự nung gạch, chúng ta tự xây nhà, tiền là để mua cửa kính, dầu diesel với thức ăn..."

Kế toán Ngưu mặt ủ mày chau: "Điểm lao động cũng không ít đâu."

Nếu đại đội tổ chức xây dựng, xã viên ra ngoài xây nhà và xã viên ở lại trong thôn nung gạch, chăm ruộng đồng đều phải làm thêm giờ, đối chiếu với điểm lao động đại đội cho bây giờ, tiền hoa hồng chia cuối năm chắc chắn không phải một khoản tiền nhỏ.

Kế toán Ngưu không nhịn được trách móc cô: "Chẳng trách mẹ cháu luôn nói cháu phá của, cháu không thể nắm tay chặt hơn chút được à, đừng để rơi vãi tiền."

Triệu Tân Sơn nói: "Triệu Kha cũng là vì bọn nhỏ."

Tất nhiên kế toán Ngưu biết, nhưng ông ta quản lý sổ sách, còn là sổ sách không hề giàu có gì, nên đáng keo kiệt thì phải keo kiệt, không thể tiêu tiền như nước được.

Triệu Kha nói: "Mẹ cháu đã giúp cháu tích góp được một ít tiền nhuận bút, có thể cho đại đội mượn. Trung tâm y tế chủ yếu là thiếu thuốc, chúng ta có thể dùng tiền xây trung tâm y tế, chừa lại để mua thuốc, còn phần thừa thì dùng vào những nơi thiếu hụt cũng được."

Kế toán Ngưu lại móc sổ sách ra: "Cháu đã cho đại đội mượn kha khá tiền rồi, mượn nữa cũng không thích hợp."

Vào lúc này, việc được đăng một bài tin trên báo chí, xét duyệt rất nghiêm ngặt, là một vinh dự lớn, nhiều lắm sẽ nhận được một ít khuyến khích bằng vật phẩm.

"Báo Thủ đô" có lượng phát hành lớn, sau mỗi số được xuất bản, toà soạn báo đều gửi qua một khoản tiền nhuận bút đáng kể, nhưng họ lại giải thích rằng, đó không phải tiền nhuận bút, mà là sự động viên khuyến khích của toà soạn dành cho tấm gương của những thanh niên trí thức đã dày công xây dựng nông thôn, hy vọng cô có thể trở thành một tấm gương mẫu mực hơn nữa.

Vả lại, các thành viên đội Ủy hội hiện tại, ngoại trừ đội phó Đường, cũng không thiếu người cho đại đội mượn tiền, chỉ là Triệu Kha và Triệu Tân Sơn cho mượn nhiều hơn.

Nếu như vậy, cũng không có gì phải keo kiệt.

Triệu Kha không coi là chuyện quan trọng: "Cũng không phải là không trả lại, nếu sợ cháu thua thiệt thì cứ tính lãi cho cháu theo lãi suất bưu điện."

Triệu Tân Sơn hút xong một điếu thuốc, quyết định: "Vậy thì xây đi, Bình Bình cũng sắp trở về, năm sau chúng ta nuôi thêm heo, có eo hẹp thì cũng sẽ chỉ eo hẹp trong một, hai năm thôi."

Hiện tại, công nghệ chăn nuôi heo của đại đội thôn Triệu chưa đủ khoa học, từng thất thoát heo, nhưng may mắn là tất cả số chúng đều được nuôi trong những chuồng riêng biệt, nuôi khá cẩn thận, không gây ra tổn thất quá lớn.

Theo ước tính của họ, đại đội thôn Triệu năm tới thu hoạch vụ thu, năm nay tất cả số heo sẽ được xuất chuồng, tình hình kinh tế sẽ bắt đầu dư dả.

"Cũng chưa thể chắc chắn được là sẽ eo hẹp..."

Ba người Triệu Tân Sơn nhìn Triệu Kha.

"Khi ký túc xá được xây xong, học sinh chuyển đến sẽ bị tính một ít tiền ở, đại đội có thể khấu trừ thẳng điểm lao động của nhà chúng, ăn cũng dễ nói, nhà ai nhận khẩu phần lương thực của nhà nấy, nếu có học sinh của đại đội hàng xóm cũng muốn đến ở, đại đội chúng ta không cần chịu một nửa tiền thuê, không chừng còn có thể chia bớt phí tổn hai bên."

Đến đây, phải nói rằng trường tiểu học của đại đội thôn Triệu được hưởng lợi từ học sinh các đại đội lân cận rồi.

Khi nói đến trẻ em, ngoại trừ mục đích nhận được lợi ích từ chúng thì sẽ đơn giản hơn rất nhiều, vừa có thể chăm sóc bọn nhỏ lại không lỗ tiền, không có nhiều áp lực.

Triệu Kha vẫn luôn tuân thủ quan niệm, để tính toán lâu dài, đầu tư cần thiết là không thể thiếu: "Trước khi công xã phát triển, chúng ta chiếm một vị trí trước, sau này đỡ phải tranh giành với người khác."

Công xã có ưu thế về vị trí hơn đại đội thôn Triệu bọn họ, công xã càng phát triển phồn vinh thì các đại đội sẽ càng tập trung vào công xã, đại đội thôn Triệu quá xa xôi, trên thực tế, có hạn chế về mọi mặt.

Giống như một chú chó đi tiểu để đánh dấu lãnh thổ, ai đánh dấu trước sẽ chiếm được lãnh thổ, nếu có người tranh thì chiến đấu, dù sao với sức mạnh của đại đội thôn Triệu, chắc chắn sẽ không thua.

Triệu Tân Sơn và kế toán Ngưu nhìn nhau, Triệu Kha lúc nào cũng có thể thuyết phục bọn họ.

"Cháu có thể sắp xếp chuyện này với đội phó Đường, kế toán Ngưu sẽ phối hợp."

Mối quan tâm hàng đầu của Triệu Tân Sơn là mùa màng và chăn nuôi của đại đội thôn Triệu, Triệu Kha cũng nói, với điều kiện địa lý của đại đội thôn Triệu, nông nghiệp và chăn nuôi đều là trụ cột trong sự phát triển suốt một thời gian dài.

Ba người đồng thời bằng lòng.

Triệu Kha nhìn đội phó Đường cả buổi sáng không hề lên tiếng.