Chương 687

Cậu không khỏi hơi nhếch mép, giống như đã nắm chắc phần thắng.

Tuy nhiên, 10 phút trôi qua, kết quả trên màn hình lại khiến Trương Tiệp có chút bất ngờ. Danh sách các lỗ hổng mà công cụ quét được dài đến hơn tám mươi dòng, dày đặc chiếm hết cả màn hình.

Cậu ngẩn người một lúc, rồi cười khổ lắc đầu: Cái máy chủ này có nhiều lỗ hổng như vậy mà vẫn chạy được, cung cấp dịch vụ cho người dùng, đúng là làm khó nó rồi!

Với danh sách lỗ hổng phức tạp như vậy, trong chốc lát cậu không biết nên bắt đầu phân tích từ lỗ hổng nào.

Cậu hít một hơi thật sâu, quyết định theo thứ tự bắt đầu rà soát từ lỗ hổng đầu tiên.

Cậu dựa vào script của mình, đã dẫn trước phần lớn các thí sinh khác một bước lớn rồi, có lẽ trọng tâm của bài kiểm tra còn lại là sự kiên nhẫn? Giống như các vị trí khác của Bộ trị an, những cảnh sát hình sự kỳ cựu hai mươi năm kinh nghiệm, các chuyên gia phá án cũng có thể phải ngồi trước máy tính, thức đêm không ngủ để xem video giám sát!

Lỗ hổng đầu tiên là một vấn đề rất phổ biến trong các hệ thống đời đầu – giao thức liên lạc đã lỗi thời, thiếu mã hóa, dẫn đến tên người dùng và mật khẩu được lưu trữ ở dạng văn bản đơn giản trên máy chủ.

Điều này có nghĩa là, chỉ cần ai đó bắt gói dữ liệu liên lạc của máy chủ, là có thể dễ dàng đánh cắp thông tin người dùng.

Giải quyết những lỗ hổng như vậy đối với Trương Tiệp hoàn toàn là độ khó sơ cấp. Cậu tấn công vào gói dữ liệu của máy chủ, trích xuất danh sách người dùng sử dụng giao thức liên lạc cũ, phát hiện chỉ có bảy tài khoản đáp ứng điều kiện, mật khẩu tài khoản đều được lưu trữ ở dạng văn bản thuần túy trên máy chủ.

Trương Tiệp nghĩ thầm: Thử từng cái xem sao.

Cậu thử dùng các tổ hợp tên người dùng và mật khẩu này để đăng nhập, nhưng phát hiện những người dùng này đều là tài khoản thông thường, quyền hạn bị hạn chế, nhiều nhất chỉ có thể thực hiện một số thao tác cơ bản, ví dụ như tải xuống tệp.

Hoàn toàn không có tài khoản nào có quyền quản trị viên, ngay cả quyền sửa đổi cài đặt máy chủ một chút cũng không có, càng không thể ghi bất kỳ tệp nào.

Cậu có chút thất vọng, nhưng nhanh chóng kìm nén cảm xúc, để bản thân lấy lại tinh thần. Trương Tiệp lại mở công cụ quét, phân tích lỗ hổng tiếp theo – phiên bản giao thức chia sẻ tệp quá thấp, tồn tại rủi ro truy cập trái phép vào thư mục tệp.

Cậu dùng một trong 7 tài khoản vừa quét được để đăng nhập vào dịch vụ này, nhanh chóng phát hiện ra vấn đề: Mặc dù nhiều thư mục hiển thị trạng thái khóa, người dùng không thể trực tiếp mở, nhưng bằng cách nhập thủ công đường dẫn thư mục con, có thể truy cập nội dung bên trong thư mục con.

Đây rõ ràng là sơ suất của người quản lý máy chủ. Vốn dĩ, việc khóa thư mục cấp trên là để bảo vệ những dữ liệu này, không cho người dùng truy cập, nhưng lại bỏ qua lỗ hổng người dùng có thể thông qua đường dẫn để vượt qua giới hạn quyền hạn.

Và trong những thư mục con được truy cập này, quả nhiên ẩn chứa một số nội dung nhạy cảm: Ví dụ như báo cáo tình hình tài chính nội bộ của công ty cung cấp dịch vụ, số chứng minh thư của nhân viên, địa chỉ nhà riêng và các tài liệu mật khác – đây đều là những thứ mà người dùng thông thường không nên thấy.

Nhưng vấn đề là, mặc dù cậu có thể nhập đường dẫn, truy cập nội dung bên trong những thư mục này, nhưng quyền hạn của người dùng chỉ giới hạn ở việc xem tệp, không thể thực hiện bất kỳ thao tác sửa đổi hoặc xóa nào.

Mặc dù trong môi trường thực tế, lỗ hổng này có thể gây ra rò rỉ thông tin nghiêm trọng, nhưng rõ ràng không phải là điểm mấu chốt của "kẻ tấn công lợi dụng backdoor để cài đặt chương trình độc hại" được mô tả trong đề bài lần này.

Nhìn chằm chằm vào những đường dẫn và tên tệp dày đặc trên màn hình, Trương Tiệp cảm thấy mình lại một lần nữa rơi vào ngõ cụt.

Giống như lỗ hổng mật khẩu được lưu trữ ở dạng văn bản đơn giản mà cậu đã rà soát trước đó, tuy vấn đề này có thật, nhưng vẫn không thể chỉ ra cách thức cụ thể mà kẻ tấn công đã cài đặt backdoor.

Sau khi liên tục rà soát bảy lỗ hổng do công cụ của mình quét được, cậu vẫn không có manh mối nào. Lần nào cũng tràn đầy hy vọng lao vào phân tích, nhưng luôn vào thời khắc quan trọng lại tưởng như đã tìm thấy câu trả lời, nhưng lại không phải là câu trả lời mà người ra đề muốn.

Cảm giác thất bại lặp đi lặp lại này bắt đầu gặm nhấm sự kiên nhẫn và sự tự tin của cậu, cậu vô thức dùng móng tay gõ lên mặt bàn, phát ra những tiếng "tách tách" giòn tan, khiến mấy bạn học xung quanh liên tục liếc nhìn.

Nếu như biểu hiện của Trương Tiệp đại diện cho những học sinh tự cho là đã chuẩn bị đầy đủ trước kỳ thi tuyển chọn, thì Lương Tuyết, một bạn học khác của trường Tam Trung – người được gọi là "chị Tuyết" trên xe buýt, lại là hình ảnh thu nhỏ của một loại học sinh khác.

Lương Tuyết vừa mở đề bài ra đã tỏ ra có chút nóng nảy. Là một thí sinh thi tin học, nội dung huấn luyện của cô chủ yếu xoay quanh việc dùng thuật toán khéo léo để giải quyết các bài toán phức tạp, dùng sức mạnh tính toán của máy tính để thay thế cho việc tính toán mà bộ não con người chỉ có thể hoàn thành bằng phương pháp vét cạn.

An ninh mạng không phải là thế mạnh của cô, thậm chí chưa bao giờ là nội dung giảng dạy trọng điểm của lớp chuyên tin.

Cô vốn tưởng, cuộc tuyển chọn lần này chẳng qua là thay đổi hình thức, thực chất vẫn là thông qua viết chương trình để giải quyết các vấn đề logic, vấn đề toán học khác nhau, nhưng không ngờ đề bài thực tế lại hoàn toàn đi lệch khỏi dự kiến của cô.

An ninh mạng, là thật đấy à!

Mặc dù ban đầu có chút ngơ ngác, nhưng vài phút trôi qua, Lương Tuyết cũng dần bình tĩnh lại. Cô nhận ra, vì bên tổ chức cho phép sử dụng mạng để tra cứu tài liệu, còn có thể cài đặt phần mềm trên máy ảo, vậy thì phải tận dụng những tài nguyên này.

Cô mở trình duyệt, nhập các từ khóa như "lỗ hổng backdoor phổ biến của máy chủ" vào ô tìm kiếm, còn dịch các nội dung liên quan sang tiếng Anh, tìm kiếm lại trên các trang web tiếng Anh.

Nhìn kết quả tìm kiếm mênh mông như biển cả, Lương Tuyết có chút bất lực. Cô bắt đầu duyệt từng cái một, cố gắng lọc ra một mô tả phù hợp nhất với tình trạng máy chủ hiện tại.

Cuối cùng, cô khóa một phương pháp có khả năng cao hơn, làm theo hướng dẫn từng bước một.

Lương Tuyết đang thử vận may, và còn rất nhiều học sinh khác còn mù mờ hơn cô, giống như đang mò mẫm trong mê cung.

Có người mù quáng sử dụng các công cụ tìm thấy trên mạng, thử từng cái một, kết quả phần lớn là vô ích.

Có người trực tiếp mở giao diện cmd*, tùy ý nhập vài lệnh mà mình biết, vẫn không có kết quả.

*CMD là viết tắt của Command Prompt, command shell, cmd prompt hay cmd.exe. Ngoài ra thì ứng dụng này còn có tên gọi chính thức là Windows Command Processor.

Còn có những người giống như Trương Tiệp, tìm thấy một lỗ hổng của máy chủ thì mừng rỡ như bắt được vàng, tưởng mình sắp thành công, nhưng thất vọng phát hiện ra, mặc dù lỗ hổng thực sự tồn tại, nhưng ngay cả khi mình có thể sửa chữa lỗ hổng này, thì vẫn không thể giải quyết vấn đề cài đặt backdoor trong đề bài.

Sau khi nhận được đề bài, Vương Vũ liếc nhìn xung quanh, thấy các thí sinh khác đều vùi đầu gõ bàn phím, hình như đã nhập cuộc từ lâu, còn cậu đã chậm một bước.

Đề bài này, ban tổ chức cho thời gian giải quyết là năm mươi phút, nói dài không dài, nói ngắn không ngắn. Trong lòng Vương Vũ hiểu rõ, tục ngữ có câu, "mài dao không chậm trễ việc đốn củi", nếu như trong tình huống ý tưởng không rõ ràng mà vội vàng ra tay, rất có thể sẽ giống như ruồi không đầu đâm loạn xạ, cuối cùng không thu hoạch được gì.

Thi tin học coi trọng sự tinh xảo của thuật toán, còn chìa khóa của an ninh mạng nằm ở logic chặt chẽ và tư duy toàn diện, phải nghĩ nhiều hơn một bước so với hacker tấn công hệ thống, tìm ra thủ đoạn và mục đích của bọn họ.

Thế là, Vương Vũ vững vàng hít một hơi thật sâu, không vội vàng hành động, mà dành hai phút, đọc kỹ đề bài từ đầu đến cuối, những mô tả giới thiệu công ty giống như chỉ cung cấp thông tin nền cũng không bỏ qua.

Nhẩm đọc từng câu trong đề bài, đầu óc nhanh chóng vận hành. Vì đề bài yêu cầu tìm "backdoor", vậy thì vấn đề này tuyệt đối không thể đơn giản là quét lỗ hổng là có thể tìm thấy trực tiếp.

Cậu phán đoán, rất có thể kẻ tấn công đã lợi dụng nhiều lỗ hổng, từng bước tiến lên, mới thành công cài đặt backdoor.

Không ít học sinh tham gia thi tin học đều lấy "dùng bàn phím để hoàn thành mọi thao tác, không dùng chuột" làm vinh dự, Vương Vũ không quan tâm đến những "nghi thức" được cho là như vậy.

Cậu mở máy ảo, dùng chuột nhấp vào vài giao diện cài đặt quan trọng, bắt đầu từng bước rà soát.

Đầu tiên cậu kiểm tra cổng máy chủ và trạng thái dịch vụ đang chạy, cậu nhập tên và số phiên bản của một dịch vụ từ xa không phổ biến lắm vào công cụ tìm kiếm, đồng thời thêm từ khóa "lỗ hổng".

Không lâu sau, một báo cáo công khai từ công ty phát triển phần mềm khổng lồ Cự Ngạnh xuất hiện trước mặt cậu.

Báo cáo đề cập, đây là một vấn đề đã được sửa chữa trong phiên bản mới nhất, nhưng trong các phiên bản cũ hơn, một số cấu hình đặc biệt của dịch vụ này sẽ vô tình làm lộ giao diện quyền quản trị viên, trong một số tình huống đặc biệt, người dùng thông thường chưa được ủy quyền có thể trực tiếp truy cập và thực hiện các lệnh có quyền hạn cao.